کندی کار دادگستری و علاج آن
نویسنده: علائی، ش . امیر
... برای اینکه دادرس بتواند انتظار جامعه را تأمین کند چه اختیاری بایستی داشته باشد؟
لااقل دو موضوع زیر بایستی مورد توجه قرار داده شود:
1- بایستی دادرس اختیار داشته باشد آرائی صادر کند که مستلزم محکومیت نباشد. بلکه رأی عامرانه و ارشادی باشد. مثلا امروزه اگر در موضوع تفسیر مواد قراردادی بین اشخاص اختلافی پیش آید، بایستی انتظار کشید که دعوی در دادگاه طرح شود و پس از انجام تشریفات حکم مقتضی صادر گردد. ولی منفعت طرفین که اختلاف دارند اقتضا دارد قبل از اینکه باشکالاتی برای دادرسی مواجه شوند و وقت خود را به مخاصمه تلف نمایند، بدانند کدام یک از آنان ذیحق هستند. پس در این قبیل موارد دادگاهها بایستی اختیار داشته باشند که تفسیر قرارداد را مثلا کرده و قضیه را روشن نمایند که منجر به مدتها صرف وقت نگردد و محتاج نیست قضیه بصدور رأی منجر شود تا در مرحله اجرای آن نتیجه حاصل گردد از ابتدا باین نتیجه میتوان نائل گردید.
2- دادرس بایستی اختیار اوامری را داشته باشد که اشخاص را از ارتکاب اعمالی منع نموده یا امر دهد که عملی را انجام ندهند. مثلا کسی مطلع میشود که مستاجر باغش در صدد قطع اشجار باغ بر آمده است. آن شخص بایستی حق داشته باشد که از دادرس تقاضا کند که او را از این عمل منع نماید و دادرس بایستی فورا حق صدور چنین امری را بدون تشریفاتی داشته باشد. یا مثلا کسی مطلع میشود که همسایه اش منبع آبی ساخته است که بنای او را تهدید بخرابی مینماید، آن شخص بایستی حق داشته باشد که از دادرس صدور امریه را تقاضا کند که دستور دهد عملی را انجام دهد تا از بروز خطر جلوگیری شود.
« مجله ی مجموعه حقوقی » 16 بهمن 1319 - شماره 189
